Miljoen doden in Midden-Oosten: nasleep van 9/11 duikt nog altijd op

Een kwart eeuw na de aanslagen van 11 september 2001 voelt het Midden-Oosten nog steeds de gevolgen. Tot 4,7 miljoen mensen zijn omgekomen door oorlogen die door de Amerikaanse reactie in gang werden gezet. In Falluja worden baby's nog altijd geboren met ernstige afwijkingen, veroorzaakt door uraniumhoudende munitie uit de Irak-oorlog.

De reactie erger dan de aanslag zelf

De Amerikaanse War on Terror had niet het gewenste effect, zegt onderzoeker Paul Salem van het CSIS in Washington. "De oorlog tegen terreur moest al-Qaida verslaan, maar dat resulteerde uiteindelijk in Islamitische Staat." Van de ongeveer 940.000 doden door direct geweld waren er nog eens 3,5 miljoen indirect slachtoffers door ziekte, honger en ingestorte gezondheidszorg.

Irak en de verkeerde beslissingen

Irak, dat niets met 9/11 te maken had, werd het zwaarst getroffen. Na het verwijderen van Saddam Hussein ontbonden de Amerikanen het Iraakse leger en zuiverden de staat. Dit leidde tot gewapende opstanden en bloedige twisten tussen soennieten en sjiieten. De machtsbalans in de regio verschoof dramatisch in het voordeel van Iran.

Domino-effect: IS ontstaat

Uit de opstand tegen de Amerikaanse bezetting groeide al-Qaida in Irak, dat later zou uitgroeien tot Islamitische Staat. IS veroverde in 2014 grote delen van Irak en Syrië en riep een kalifaat uit. De daaropvolgende VS-oorlogen zorgden voor miljoenenstroomen vluchtelingen, met dramatische gevolgen tot in Europa.

Afghanistan en Iran als verliezers

Afghanistan eindigde in augustus 2021 met de terugtrekking van Amerikaanse troepen. Osama bin Laden haalde niet wat hij wilde: Amerika uit het Midden-Oosten verdrijven. In plaats daarvan sleepte hij het land in kostbare oorlogen zonder overwinning. Ondertussen werd Iran, tegen alle verwachtingen in, de grote winnaar.