Nederland koopt geavanceerd verkenningsvliegtuig tegen spionage en sabotage

Nederland investeert in de Saab GlobalEye, een geavanceerd verkenningsvliegtuig dat vanaf grote hoogte activiteiten in de lucht, op zee en op land kan monitoren. Het toestel moet het land onafhankelijker maken in de strijd tegen spionage, sabotage en drones.

Huidige afhankelijkheid

Op dit moment beschikt Nederland niet over zo'n capaciteit en is het land aangewezen op samenwerking met andere NAVO-partners. Samen met andere lidstaten werkt Nederland momenteel met Awacs-vliegtuigen, maar deze worden als verouderd gezien. De vervanging van deze ouderwordende vloot vindt plaats in NAVO-verband, waarbij tien landen gezamenlijk investeren in de GlobalEye-toestellen.

Operationele voordelen

Een eigen toestel geeft Nederland meer autonomie. Het land kan zelfstandig bepalen waar en wanneer het vliegtuig ingezet wordt. Bovendien kan het toestel fungeren als vliegend commandocentrum, wat de coördinatie van operaties verbetert.

Samenwerking met Zweden

Nederland sluit een samenwerkingsovereenkomst met Zweden. De Nederlandse GlobalEye wordt naar verwachting in 2031 geleverd. Eerder, vanaf 2028, krijgt Nederland al toegang tot Zweedse toestellen. Dit geeft Nederlandse bemanningen de kans om alvast ervaring op te doen met de nieuwe technologie.

Het ministerie van Defensie maakt geen uitspraken over de financiële kosten van de aanschaf.